მარტა ბალაგა საფრანგეთი მზადაა ბალტიისპირეთისთვის, და დანარჩენი მსოფლიოც შესაძლოა მიჰყვეს მის მაგალითს. პარიზში გამართული CinéBaltique-ის ფესტივალიდან, რომელიც ესტონურ, ლატვიურ და ლიეტუვურ ფილმებს ეძღვნებოდა – და მოიცავდა ესტონელი რეჟისორის, ლეიდა ლაიუსის ხსოვნისადმი მიძღვნილ საღამოსაც – პომპიდუს ცენტრში ბალტიისპირული დოკუმენტური ფილმებისთვის განკუთვნილი თითქმის სამთვიანი პროგრამის ჩათვლით, ადგილობრივი მაყურებელი გაეცნობა ფილმებს, რომლებიც ყოველთვის არ იყო ყურადღების ცენტრში. „დრო იცვლება. ინდუსტრია იცვლება. ევროპაში მოთხოვნები იცვლება. ინდუსტრიები, რომლებიც ადრე მცირედ ან პერიფერიულად ითვლებოდა, ახლა ყურადღებას იპყრობს, რადგან მაყურებელი აქტიურად ეძებს რაღაც უჩვეულოს, უცნობს და განსხვავებულს,“ ამბობს ედიტ სეპი, ესტონეთის კინოფონდის აღმასრულებელი დირექტორი. „ბალტიისპირეთის ქვეყნებს ძალიან გამორჩეული კინემატოგრაფიული ენა აქვთ და ჩვენს ინდუსტრიებში ბოლო დროს განხორციელებული ინვესტიციების გამო, ყურადღების ცენტრში ვექცევით. არა ჩვენი ზომის მიუხედავად, არამედ ზუსტად ამის გამო.“ კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი ინიციატივა? პირველი ფრანკო-ბალტიური კინო შეხვედრები, კოპროდუქციის ვორქშოპი, რომელიც საფრანგეთის ეროვნულმა კინო საბჭომ (CNC) პარიზში 5 და 6 თებერვალს გამართა. ლატვიური ჰიტის „ნაკადი“ (Flow) გარდა, რომელმაც პროდიუსერებს მატის კაჟასა და რონ დიენსს ოსკაროსანი ანიმაციის ხელახლა განხილვის საშუალება მისცა, ცხრა შერჩეული სრულმეტრაჟიანი პროექტის გუნდები ფრანგ პროდიუსერებს შეხვდნენ. ეს მოიცავდა ლატვიურ ფილმს „მშიერი ქუჩა“ (Hungry Street) ველტა ემილია პლატუპეს რეჟისორობით, რომელიც „რიჟა ფილმსის“ (Rija Films) ვილნის კალნაელისმა შექმნა; „ვაგნერი და სატანა“ (Wagner and Satan) ძმების, ლაურისისა და რაიტის აბელეს რეჟისორობით, რომელთაგან უკანასკნელი „ტრიტონ სტუდიოსთვის“ (Tritone Studio) პროდიუსერობს; და „ქალი-ეშმაკი“ (She-Devil) დავის სიპანისის რეჟისორობით, რომელიც „მისტროს მედიასთვის“ (Mistrus Media) გინტს გრუბემ შექმნა. „საფრანგეთთან ჩვენი თანამშრომლობა აღინიშნა სცენარის დაწერაზე მჭიდრო მუშაობით, ხოლო ერთობლივი კინოპროდუქციები გამორჩეული კინემატოგრაფიული ნამუშევრების შედეგია. ბოლო წლებში, ამ პარტნიორობამ ახალი იმპულსი შეიძინა „სერიალების მანიას“ (Series Mania) ინიციატივების ფარგლებში სერიალების განვითარებითა და „ნაკადის“ (Flow) კოპროდუქციით,“ ამბობს გრუბე. „ლატვია ახლა ემზადება საფრანგეთთან ორმხრივი კოპროდუქციის შეთანხმების გასაფორმებლად, რაც სიმბოლურ და სტრატეგიულ ნაბიჯს წარმოადგენს უფრო ღრმა და ფართო თანამშრომლობისკენ.“ ლიეტუვამ წარმოადგინა ბირუტე კაპუსტინსკაიტეს „დამწყებები“ (Beginners), რომელიც „სმარტ ქეჟუალის“ (Smart Casual) რუტა პეტრონიტემ შექმნა; „პურის ნამსხვრევები თოვლში“ (Breadcrumbs in the Snow) (სკირმანტა ჟაკაიტე, „ართ შოთის“ (Art Shot) აგნე ადომენე) და „დამიძახე სალვადორი“ (Call Me Salvador) (ტიტას ლაუციუსი და „აფთერსქულის“ (Afterschool) კლემენტინა რემეიკაიტე). რემეიკაიტე ამბობს, რომ „მოხიბლული“ იყო ფრანგი პროდიუსერების სურვილით, გაეგოთ მეტი ლიეტუვური და ბალტიისპირული პროექტების შესახებ. „ბოლო წლებში ბალტიისპირეთის ქვეყნებმა დაამტკიცეს, რომ A-list ფესტივალებზე მთავარი ჯილდოების მოპოვება, და „ნაკადისთვის“ (Flow) ოსკარიც კი, რეალობაა და არა ოცნება. მინდა მჯეროდეს, რომ ეს მხოლოდ დასაწყისია.“ ესტონეთიდან შერჩეული იყო ანა ჰინტსის ფართოდ მოსალოდნელი ბოდი-ჰორორ მიუზიკლი „შავი თმიანი მხეცი“ (Black Hairy Beast), რომელიც ჯოჰანა მარია ტამმა და ეველინ პენტტილამ „სტელარ ფილმისთვის“ (Stellar Film) შექმნეს. „ბოლო წლებში ვნახეთ რამდენიმე ბალტიისპირული ფილმი, რომლებმაც საერთაშორისო აღიარება მოიპოვეს. გარედან ვგრძნობ მზარდ ცნობისმოყვარეობას ბალტიისპირული კინოს მიმართ, როგორც რეგიონის მიმართ,“ ამბობს ჰინტსი, რომელიც ასევე დგას ჯილდოს მფლობელი დოკუმენტური ფილმის „კვამლის საუნის დაძმობა“ (Smoke Sauna Sisterhood) უკან. „ჩემი პირადი გამოცდილებიდან, „კვამლის საუნის დაძმობამ“ ბევრ ადამიანს თვალი აუხილა იმ ფაქტზე, რომ რაღაც ძალიან სპეციფიკური, ღრმად ადგილობრივი და კულტურულად ფესვგადგმული ასევე შეიძლება იყოს ღრმად უნივერსალური.“ ის ამატებს: „გააზრება იმისა, რომ ჩვენ ყველანი ვართ დაკავშირებული, განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია კინემატოგრაფიის ქაოტურ, არასტაბილურ რეალობაში. ყველა ფილმი, რომელიც საერთაშორისოდ მოგზაურობს, ხელს უწყობს მთლიანი რეგიონის მიმართ ცნობისმოყვარეობისა და ყურადღების გაზრდას. ამ გაგებით, ყოველი წარმატება ეკუთვნის არა მხოლოდ ერთ ფილმს ან ერთ ქვეყანას, არამედ ბალტიისპირეთის საერთო კინემატოგრაფიულ სივრცეს.“ პარიზში „შავი თმიანი მხეცის“ (Black Hairy Beast) მიმართ ინტერესის ხილვა „გამამხნევებელი“ იყო, ამბობს ის. „აღიარებას შესაძლოა ჰქონდეს წონა ინდუსტრიაში, მაგრამ შექმნის აქტი თავისთავად მაინც მოითხოვს მოწყვლადობას, ნდობასა და რწმენას. ამ გაგებით, ყოველი ფილმი გთხოვთ, თავიდან გარისკოთ საკუთარი თავი.“ „ანასა და „სტელარ ფილმის“ (Stellar Film) ფრანგ მაყურებელთან და პარტნიორებთან არსებული ურთიერთობების საფუძველზე, „შავი თმიანი მხეცი“ (Black Hairy Beast) ამ თანამშრომლობის ბუნებრივ გაგრძელებას წარმოადგენს. მისი უნივერსალური თემები და თამამი მხატვრული მიდგომა საერთაშორისო რეზონანსს იწვევს,“ დასძინეს პროდიუსერებმა განცხადებაში. ასევე წარმოდგენილი იყო ელიზაბეტ კუჟოვნიკის „ველოსიპედის ქურდი“ (The Bicycle Thief), ავტობიოგრაფიული ამბავი სრულწლოვანების შესახებ, რომელიც 2000-იან წლებში ესტონურ-რუსულ ოჯახში ვითარდება და რომელიც ლაურა რაუდმა („ნაფტა ფილმი“ (Nafta Film)) შექმნა, და ლიინა ტრიშკინა-ვანჰატალოს „პირველი სიყვარული“ (First Love), რომელსაც ივო ფელტი „ალფილმში“ (Allfilm) ხელმძღვანელობდა და რომელიც მენოპაუზაზეა ფოკუსირებული. „ესტონელი ახალგაზრდა ტალანტი სრულად ქალების ხელმძღვანელობით არის წარმოდგენილი,“ აღნიშნა სეპმა და აღიარა, რომ დიდი ხანია სურდა ესტონელ და ფრანგ პროდიუსერებსა და სარეალიზაციო კომპანიებს შორის პირდაპირი, პირისპირ შეხვედრების ორგანიზება. „ევროპაში გეოპოლიტიკური სიტუაციის ცვლილებასთან ერთად, ბალტიისპირეთის მიმართ ინტერესი აშკარად გაიზარდა.“