ელა მაკკეი: ჯეიმს ლ. ბრუკსის პოლიტიკური დრამა და ფემინისტური გმირები

მარკ ეშის მიერ 2026 წლის 12 იანვარი ეს სტატია გამოქვეყნდა „The Film Comment Letter“-ის 2026 წლის 9 იანვრის გამოცემაში, ჩვენს უფასო ყოველკვირეულ ბიულეტენში, რომელიც ორიგინალურ კინოკრიტიკასა და წერილებს აერთიანებს. ბიულეტენის მისაღებად დარეგისტრირდით აქ. ელა მაკკეი (ჯეიმს ლ. ბრუკსი) ჯეიმს ლ. ბრუკსის პერსონაჟებს ამაღელვებელი კარიერა აქვთ. ფილმში „როგორ გაიგებ“ (How Do You Know, 2010), რიზ უიზერსპუნი და ოუენ უილსონი ოლიმპიურ სოფტბოლისტსა და „ვაშინგტონ ნეშენალსის“ ვარსკვლავ პიტჩერს განასახიერებენ; ფილმში „სპენგლიში“ (Spanglish, 2004), ადამ სენდლერის დატვირთული რესტორნის მფლობელი გამოცხადებულია „ამერიკის საუკეთესო შეფად“; ბრუკსის მუზა ჯეკ ნიკოლსონი კი, რომელთანაც დიდი ხნის მეგობრობა აკავშირებდა, ბესტსელერების ავტორი („რაც უკეთესია, უკეთესი“, As Good As It Gets, 1997), სატელევიზიო ამბების წამყვანი („სატელევიზიო სიახლეები“, Broadcast News, 1987) და ასტრონავტი („სინაზის პირობები“, Terms of Endearment, 1983) იყო. ელა მაკკეი (ემა მაკკი), 85 წლის ბრუკსის პირველი ფილმის ეპონიმი გმირი 15 წლის განმავლობაში – და, მისი ფინანსური კრახის გათვალისწინებით, დიდი ალბათობით, ბოლოც – ასევე გლამურულ პროფესიაშია ჩათრეული. 2008 წელია და უსახელო შტატის გუბერნატორი (ალბერტ ბრუკსი) მალე გადადგება, რათა დაიკავოს კაბინეტის თანამდებობა (სავარაუდოდ, არჩეული პრეზიდენტის ობამას დანიშვნით), დატოვებს რა თავის აკადემიური ტიპის, 34 წლის ვიცე-გუბერნატორს მის შემცვლელად. ელა მაკკეის 2008 წელი „გარკვეულწილად, უკეთესი დროა“, ელას მდივანის, ესტელის (ჯული კავნერი) ხმოვანი ნარატივის თანახმად. ნოსტალგიური მინიშნება იმ დროზე, რომელიც ახლა ნაკლებად პოლარიზებულად აღიქმება, აუცილებელი ფონია ფილმისთვის, რომლის სიუჟეტი საკანონმდებლო მოლაპარაკებებზეა დაფუძნებული და არა ჩვენს ამჟამინდელ უხეში ძალისა და სახელმწიფო ძალადობის პოლიტიკაზე. ელა გატაცებულია საპილოტე პროგრამებით გამოცდილი, ეტაპობრივი სოციალური რეფორმებით, როგორიცაა ბავშვის კალათები და სოფლად სტომატოლოგიური მომსახურება (ბარაკის ინტერესის მსგავსად ქცევით ეკონომიკაში, და მიშელის ერთგულება უფრო ნოყიერი სასკოლო სადილების მიმართ). „გატაცებული“ არის მთავარი სიტყვა: როგორც სოციალური სახელმწიფოსთვის მქადაგებელი ახალი გუბერნატორი, ელა თითქმის მანიაკალურად გულწრფელია, ხელებფარფატითა და ფართოდ გახელილი თვალებით. ის, რომ ფილმი კავნერის, მარჯ სიმფსონის ხმის მიერ არის ნარატირებული, მაყურებელს შესაძლოა ელას ლიზასთან გაიგივებისკენ უბიძგოს, მაგრამ მაკკის მიერ ნევროტული „ტიპი-A“ ქალის გამოსახვა, რომელიც იშლება და ხელახლა იკრიბება, უფრო მეტად ჰგავს ბრუკსის სხვა საკულტო ქმნილებას: გაუთხოვარი ტელეჟურნალისტი გმირს „მერი ტაილერ მურის შოუდან“ (The Mary Tyler Moore Show). მურის მონაწილეობით და მინეაპოლისის ადგილობრივ საინფორმაციო ოთახზე ორიენტირებული ეს შოუ, ბრუკსის მეორე სატელევიზიო ნამუშევარი, აცხადებდა მის ინტერესს მაღალსტრესული, მაღალი ხილვადობის პროფესიების მიმართ და იყო რევოლუციური, როგორც სამუშაო ადგილის სიტკომი, რომელმაც მეორე ტალღის ფემინიზმს საშუალება მისცა ნელ-ნელა შესულიყო საყოფაცხოვრებო სფეროში, კვირაში ერთი ეპიზოდით, 1970-იანი წლების უმეტესი ნაწილის განმავლობაში. მან ბრუკსი ისეთი კარიერისკენ უბიძგა, რომელიც დიდწილად ძლიერი, მაგრამ საკუთარ თავში დაურწმუნებელი ქალი პროტაგონისტების წერას მიუძღვნა – ქალების, როგორიცაა ჰოლი ჰანტერის ჯეინი „სატელევიზიო სიახლეებში“ (Broadcast News), რომელსაც მისი უფროსი „ოთახში ყველაზე ჭკვიან ადამიანს“ უწოდებს, თუმცა ამას კომპლიმენტად არ გულისხმობს. ელას პოლიტიკურ მენტორად, ალბერტ ბრუკსი მას უფრო ცინიკურ რჩევას აძლევს, ვიდრე ჰანტერს „სატელევიზიო სიახლეებში“, სადაც ის ჯეინის სამუშაო ქმარს თამაშობდა: „სულელ ადამიანებს ნაკლებად სულელურად უნდა აგრძნობინო თავი“. ჯეინის მსგავსად, ელაც ზედმეტად მოაზროვნეა საკუთარი სიკეთისთვის – კრიტიკა, თავისებურად მაამებელი, ხშირად მიმართული იყო ობამას მიმართ მისი პრეზიდენტობის დროს. ფილმი მომხიბვლელად მოუხერხებელია იმით, თუ როგორ აერთიანებს ლიბერალური პოლიტიკის მრავალ, სულ უფრო ნაკლებად ოპტიმისტურ ეპოქას ბრუკსის ერთ-ერთი არქეტიპული მომუშავე ქალის დახასიათებაში. ელას მკაცრი და ხშირად გამომრიყავი იდეალიზმი ასევე აყენებს „მოსაწონობის“ დისკურსს ქალი კანდიდატების გარშემო, ხოლო სიუჟეტი შთაგონებულია ათასწლეულის ქალი პრემიერ-მინისტრების რთული ვადებიდან, როგორებიც არიან ახალი ზელანდიის ჯასინდა არდერნი და ფინეთის სანა მარინი – ორივეს გადაწვასა და პირად ცხოვრებაში უხამს ჩარევასთან მოუწია ბრძოლა. ელა თავისი პირველი რამდენიმე დღის დიდ ნაწილს ოფისში თავისი პირადი პრობლემების მოგვარებას უთმობს. თინეიჯერული ელას ადრეული ფლეშბექი წარმოგვიდგენს მის მოღალატე მამას (ვუდი ჰარელსონი) როგორც მისი ტრავმის ფესვს – სიტყვას, რომლის განმარტებასაც ის ლექსიკონიდან ხმამაღლა კითხულობს თავისი უმცროსი ძმისთვის. (ასევე ვლინდება, რომ ელამ „A“ მიიღო ნაშრომში სახელწოდებით „შეიძლება თუ არა იყოს მორალი პოლიტიკაში?“). როგორც კი ელა თანამდებობას იკავებს, მისი მამა ხანგრძლივი არყოფნის შემდეგ მის მშობლიურ შტატში ჩნდება, ეგოისტურად შერიგებისკენ მიისწრაფვის; მისი უსაფრთხოების სამსახური მას ასევე თავისი ძმის (სპაიკ ფირნი) ბინაში გადაჰყავს, სადაც ის მის აგორაფობიასა და ადამიანებთან ურთიერთობის უუნარობაზე წუხს. და მისი ქმარი, რაიანი (ჯეკ ლოუდენი), რომელიც ფლეშბექებში ლოიდ დობლერის მსგავს თინეიჯერ შეყვარებულ ბიჭად არის წარმოდგენილი, რომელმაც ელას ცხოვრებაში თავი მისი უდიდესი ფანის ამპლუით შემოიყვანა, ახლა უყურადღებობას გრძნობს. კომფორტული სამთავრობო თანამდებობისთვის ბრძოლისას, ის ასევე არასწორად მართავს მზარდ სკანდალს მაკკეების მიერ კაპიტოლიუმის გორაკის ბინის უნებლიე არასწორი გამოყენების შესახებ „საქორწინო ურთიერთობებისთვის“, როგორც ეს გაოგნებულმა გუბერნატორმა ნაჩქარევად ორგანიზებულ პრესკონფერენციაზე განაცხადა. უკვე „მერი ტაილერ მურის შოუს“ სპინოფ „როდაში“, რომელიც ასახავს...