ევროპული კინობაზარი: როგორ ეგუება არტჰაუსი მუდმივ ცვლილებებს

ჩარლზ დარვინმა ერთხელ აღნიშნა, რომ გადარჩება ის სახეობა, რომელიც „ცვლილებებთან ყველაზე მეტად ადაპტირებადია.“ მაშინ, როცა დამოუკიდებელი კინოს მყიდველები და გამყიდველები ემზადებიან ბერლინის ევროპულ კინობაზრობაზე (EFM) შესაკრებად, იქმნება შთაბეჭდილება, რომ მიუხედავად იმისა, რომ არტჰაუსის ბაზარი ფრაგმენტული და გარკვეულწილად გაყოფილია, ამ სფეროს ლიდერები ადაპტირდებიან სპეციალიზებული სამყაროს მუდმივად განვითარებად სირთულეებთან. არტჰაუსის ბაზარზე შეინიშნება ცვლილება სწორხაზოვანი დრამიდან დაშორებისკენ. „სპეციალიზებული კინო გაცილებით უფრო ჟანრული გახდა. ჩემი ტერმინია, რომ ჩვენ ვეძებთ „ჟანრ-ტორებს“, ჟანრის ავტორებს“, – ამბობს სკოტ შუმანი, IFC Entertainment Group-ის ხელმძღვანელი. „მიუხედავად იმისა, რომ დრამა აღარ არის ისეთი წარმატებული, როგორიც ადრე იყო, ჩვენ ვიცით ციფრები და ჩვენს ბიზნეს მოდელს ბაზრის რეალობის მიხედვით ვაგებთ.“ The Match Factory-ს ბერლინში ოთხი ფილმი აქვს კონკურსში – „დედოფალი ზღვაზე“ (Queen at Sea), „სახლის ისტორიები“ (Home Stories), „ვარდის ბუჩქის გასხვლა“ (Rosebush Pruning) და „ვარდი“ (Rose) – რომლებსაც, საერთაშორისო გაყიდვების ვიცე-პრეზიდენტის, თანა დიმიტრაკოპულუს თქმით, შიდა წრეში ხუმრობით საოჯახო ფილმებს უწოდებენ. მაგრამ სინამდვილეში, „ისინი ერთმანეთისგან მაქსიმალურად განსხვავებულია,“ თუმცა ერთი, რაც მათ აერთიანებს, არის ის, რომ ისინი ყველა „იდენტობასა და კუთვნილებაზეა“, ამბობს ის. მთავარია, ვიცოდეთ თითოეული ფილმის აუდიტორია. „ყოველთვის ვცდილობთ გავარკვიოთ, ვინ არის ჩვენი სამიზნე“, – ამბობს გაბრიელ სტიუარტი, HanWay Films-ის აღმასრულებელი დირექტორი. „ნამდვილად არსებობს ნიჭი და ისტორიები, რომლებიც მიმზიდველია სტრიმინგ პლატფორმებისთვის და მათი აუდიტორიისთვის.“ შემდეგ ჩნდება კითხვა: „რა აქცევს ფილმს თეატრალურს?“ ორიგინალურობა, ჟანრი და თანდართული ვარსკვლავები მრავალთაგან სამი ასპექტია. „არსებობს ნიჭი, რომელიც თეატრალური დისტრიბუტორებისთვის მიმზიდველია, და ეს ყოველთვის არ არის იგივე [რაც სტრიმინგ პლატფორმებისთვის],“ – ამბობს ის. „ასევე ზოგჯერ არსებობს რეალური განსხვავება იმას შორის, რაც მიმზიდველია აშშ-ის ბაზრისთვის, და იმას შორის, რაც მიმზიდველია საერთაშორისო ბაზრისთვის.“ აშშ-სა და საერთაშორისო ტერიტორიებს შორის დაყოფას ასევე აღნიშნავს ოლივიე ბარბიე, MK2 Films-ის ყოფილი აღმასრულებელი, რომელიც ახლა ხელმძღვანელობს პარიზში დაფუძნებულ გაყიდვების კომპანია Lucky Number-ს, რომელიც ბერლინალეს გახსნის ფილმს, ავღანურ რომანტიკულ კომედიას „ცუდი კაცები“ (No Good Men) უწევს ოპერირებას. „ჩვენი თითქმის ყველა ფილმი იყიდება აშშ-ში, მაგრამ ფასების სხვაობა უკიდურესია. კანში გაქვთ დიდი ბრძოლები საერთაშორისო უფლებებისთვის შეშლილი ფასებით, და ამის პარალელურად გაქვთ უკიდურესად დაბალი ფასები აშშ-სთვის. ზოგჯერ აშშ-ში უფრო იაფად ვყიდით, ვიდრე ბულგარეთში – და მე ნამდვილად არ ვაჭარბებ,“ – ამბობს ის. როგორიც არ უნდა იყოს ბაზრის ლანდშაფტი, მნიშვნელოვანი კითხვაა: „როგორ დავაინტერესოთ ადამიანები კვლავ კინოში სიარულით?“ – ამბობს მარკ გუდერი, Cornerstone-ის თანაპრეზიდენტი. „ჩვენი პასუხი ამაზე ასეთია: უნდა დავუბრუნდეთ იქ, საიდანაც ყველაფერი დავიწყეთ, ანუ მასალას, რომელიც არსაიდან გაჩნდა, რაზეც ხალხმა დაიწყო საუბარი და შემდეგ წავიდა სანახავად. ასე რომ, ჩვენ ვფიქრობთ, რომ ეს არის ის ფილმები, რომლებიც თამამი, ორიგინალური, ინოვაციურია... ახალი ხედვა, ხელახალი ინტერპრეტაცია, რასაც გინდათ, ის დაარქვით, ყველაფერი, რაც არ არის გენერიკული, არა? ვფიქრობ, „პილიონი“ (Pillion) შესანიშნავი მაგალითია იმისა, რაც შესაძლოა საშიშად და ცოტა „უჰ!“ -ად გამოიყურებოდა, მაგრამ ისეთ რამედ იქცა, რასაც ხალხი სიამოვნებით იღებს.“ ზაკ გლუკმა, ახლად გაშვებული Manifest Pictures-ის თანააღმასრულებელმა დირექტორმა, დასძენს: „ყველაზე ცუდი, რაც შეიძლება ამ ბაზარზე იყო, არის მოსაწყენი. მირჩევნია, რაიმე აგრესიული და გამყოფი შევთავაზო, ვიდრე რამე...“ და თანააღმასრულებელი დირექტორი ივეტ ჟუანგი ასრულებს მის აზრს: „...რაც 10 000-ჯერ გინახავთ.“ ბაზარზე კიდევ ერთი განსხვავებაა ინგლისურენოვან და არაინგლისურენოვან ფილმებს შორის, ამბობს ტასილო ჰალბაუერი, Beta Cinema-ს გაყიდვების, შესყიდვებისა და საერთაშორისო კოპროდუქციების აღმასრულებელი ვიცე-პრეზიდენტი. პირველები, რომლებიც „კერძო ინვესტორების, სხვადასხვა საინვესტიციო ხარვეზების და სააქციო კაპიტალის ინვესტიციებით და ა.შ. იკვებებიან, ამჟამად წარმოუდგენლად უჭირთ დაფინანსების მოძიება,“ – ამბობს ის. მეორენი, „სადაც ხუთი, ექვსი ქვეყანა კოპროდიუსერობს და მთლიანად რბილი ფულითა და [სახელმწიფო] ფონდებით ფინანსდება“, უკეთესად არიან. ლონდონში მოღვაწე ჰალბაუერის მისიაა, გადალახოს ეს დაყოფა ისეთი ფილმებით, როგორიცაა „500 მილი“ (500 Mile), რომელშიც ბილ ნაი და მეისი უილიამსი მონაწილეობენ და რომლის საბაზრო პრემიერაც EFM-ზე შედგება. შემდეგ არის აუდიტორიის დაყოფა ასაკის მიხედვით. „ანგლო-საქსური დისტრიბუტორები გაცილებით ნაკლებად ეშინიათ არტჰაუს კინოსთვის ახალგაზრდა აუდიტორიის მოძიებას“, – ამბობს ბარბიე. „დასავლეთ ევროპაში, როგორც კი ფილმი ახალგაზრდა აუდიტორიაზეა გათვლილი, ჩნდება რეფლექსი: არ ვიცით, როგორ მივუდგეთ მათ, ამიტომ არ მივდივართ იქ. არტჰაუს კინო უნდა გადაფასდეს ახალგაზრდა აუდიტორიის მიერ. არ არსებობს მიზეზი, რატომაც არ უნდა მოხდეს ეს.“ მიუხედავად იმისა, რომ იდეალურ სამყაროში ფილმის აუდიტორია ოთხივე კვადრანტიდან მოვიდოდა, ეს იშვიათი შემთხვევაა. HanWay-ის ფილმის „მილიარდი დოლარის ჯაშუში“ (Billion Dollar Spy) ვარსკვლავი, რასელ ქროუ, უფრო მოწიფულ აუდიტორიას იზიდავს, ხოლო კრისტოფერ ბრაინი, რომელიც „ჯულია სეტიში“ (The Julia Set) ჩნდება, არის მსახიობის მაგალითი, რომელიც უკეთ არის ცნობილი ახალგაზრდა დემოგრაფიისთვის, Amazon Prime-ის სერიალის „ზაფხული, როცა ლამაზი გავხდი“ (The Summer I Turned Pretty) წყალობით, ამბობს სტიუარტი. HanWay ორივე ფილმს EFM-ზე ყიდის. ანეკდოტური მონაცემებით, როგორც ჩანს, ძველი