ჩვენს სერიაში, სადაც მწერლები საუბრობენ თავიანთ საყვარელ ფილმებზე, ამჯერად განვიხილავთ რობინ უილიამსის რთულ კომედიურ ნამუშევარს. ვერ წარმომიდგენია სხვა ფილმი, რომელიც ასე ოსტატურად ათბობს ჩემს გულს და თანაც ასე საიმედოდ მაცინებს, როგორც „მისის დაუტფაირი“. მას აქვს ის იშვიათი ტონალური ელასტიურობა: გულწრფელი სევდა, თუნდაც მწუხარება, რასაც თითქმის მაშინვე მოჰყვება აბსურდი და სასურველი კომიკური განმუხტვა. შეიძლება ერთ წუთს ყელი მოგიჭიროს, მეორე წუთს კი ხმამაღლა იცინოდე. ცოტა ფილმი ახერხებს ამას ემოციური „მათრახის“ გარეშე, მაგრამ ეს ფილმი ამას სითბოთი აკეთებს. თინეიჯერობისას გაუთავებლად ვუყურებდი ვიდეოკასეტაზე ჩემს პატარა ტელევიზორში, საძინებელში, მაშინ როცა ჩემი საკუთარი, საბოლოოდ მოსიყვარულე ოჯახის ცხოვრების თავისებურებებს ვებრძოდი. „მისის დაუტფაირი“ მიყვარდა აშკარა მიზეზების გამო: რობინ უილიამსის ყველა ხმა, ფიზიკური კომედია და კომიკური ძალის უზარმაზარი დიაპაზონი, რასაც გვიანი მსახიობი ავლენდა. მაშინ ვერ ვაცნობიერებდი, თუ რაოდენ ამაღელვებელი გამოცდილება იყო ამ ფილმის ყურება. მაგრამ ზრდასრულ ასაკში ხელახლა ნახვისას, ახლა უკვე ვიცი, რატომ ვუყურებდი მას ისევ და ისევ. დღევანდელი გადმოსახედიდან, უილიამსის პერსონაჟის, დენიელ ჰილარდის დახვეწილი (და, დიახ, ოდნავ შეშლილი) ტრანსფორმაცია – პროთეზირებული სახე, მკერდის მსგავსი ბალიშები და სხვა – ბრიტანელ მისის დაუტფაირად იქცევა არა იმდენად სასაცილო ხუმრობად, არამედ იმის პორტრეტად, თუ რამდენად შორს წავა მამა, რათა არ დაკარგოს თავისი საყვარელი შვილები – დინამიკა, რომელიც უფრო ჩუმად მიმდინარეობდა ჩემს სახლშიც. რაც ახლა უფრო მძიმედ აღიქმება, არის იმის გაგება, თუ რამდენად სასოწარკვეთილი იყო დენიელი, რომ მისი შვილები არ წაერთმიათ შაბათის რამდენიმე დანიშნული საათის მიღმა. ბავშვობაში მისი მისის დაუტფაირად გადაქცევა უფრო დახვეწილ ხუმრობად აღიქმებოდა. ზრდასრულ ასაკში ეს ნაკლებად ფარსს და უფრო მეტად იძულებას ჰგავს. როდესაც ის მოსამართლეს ეუბნება, რომ „დამოკიდებულია“ შვილებზე და მათ გარეშე ვერ სუნთქავს, ეს გაზვიადებულად ჟღერს. მაგრამ ამის მიღმა არსებული სიმართლე უხეში და ადამიანურია, თუმცა ხშირად უგულებელყოფილია დედების უფლებების სასარგებლოდ აღმზრდელობით ბრძოლებში დღესაც, ისევე როგორც მაშინ. მიუხედავად ამისა, ახლა ამ ფილმის ყურებისას, ის უფრო მორალურად რთული მეჩვენება, ვიდრე თინეიჯერობისას აღვიქვამდი. დენიელი მხიარული, საყვარელი და ქაოტურია, მაგრამ ის ასევე თავხედი და მაკონტროლებელია, განსაკუთრებით მაშინ, როცა საქმე ეხება მისი ყოფილი მეუღლის მცდელობებს, რომ ცხოვრება გააგრძელოს. კომედიის ნაწილი სწორედ ამ პროცესის საბოტაჟიდან მოდის: ის აცინცებს მას, როგორც საკუთარ კონფიდენტს, მოუწოდებს უქორწინებლობის აღთქმა დადოს და არასრულწლოვან ხუმრობებს აკეთებს მისი ახალი შეყვარებულის, სტუ დანმეიერის (პირს ბროსნანი) სასქესო ორგანოების ხარჯზე. რეალურ ცხოვრებაში ეს ყველაფერი ღრმად არაჯანსაღი და უცნაური იქნებოდა. და მაინც, ფილმი დენიელს საშუალებას აძლევს იყოს ნაკლოვანი და საბოლოოდ ადამიანური – ფანჯარა დაშორებების არეულობასა და ცვალებადი ინტერპერსონალური დინამიკებისკენ, რაც, როგორც ვისწავლე, მათ თან ახლავს. ფილმის დასასრული, არა ჩვეულებრივი მოწესრიგებული შერიგება, არამედ ნაზი გადააზრება იმისა, თუ როგორი შეიძლება იყოს ოჯახი, სამი ათწლეულის შემდეგ კიდევ უფრო რადიკალური და გულისამაჩუყებელი ჩანს. „მისის დაუტფაირი“ დროში არსებობას განაგრძობს, რადგან მას ესმის რაღაც მარადიული: ოჯახები იშლება, იცვლება, გადაეწყობა – და ნაზად პოულობენ გზას შინ დასაბრუნებლად. როდესაც ამაზე ვფიქრობ მამაჩემის გარდაცვალებიდან სამი წლის შემდეგ, ფილმმა სრულიად ახალი შეფერილობა შეიძინა. უკანმოუხედავად, მიხარია, რომ მამა ყოველთვის ჩემს გვერდით იყო, როცა ვიზრდებოდი და რომ ჩემმა მშობლებმა მოახერხეს ბავშვების გულისთვის ერთად დარჩენა, ყოველ შემთხვევაში, სანამ უნივერსიტეტში არ წავედი. დენიელის მსგავსად, მამაჩვენსაც ვჭირდებოდით. მე და ჩემი ძმა მისი საუკეთესო მეგობრები ვიყავით, და ისიც გვჭირდებოდა. ხშირად ვფიქრობ მასზე და ჩემი ნაწილი ნატრობს, შემეძლოს ბავშვობის თავიდან განცდა, უსაფრთხოდ, მისი მანქანის ნეტარ საზღვრებში ფეხბურთის თამაშებზე გრძელი მგზავრობებისას. ზრდასრულ ასაკში ჩემი საკუთარი დაშორებების შემდეგ, მათ შორის ერთ-ერთი, როდესაც იძულებული ვიყავი მენახა, როგორ აგრძელებდა ჩემი ყოფილი შეყვარებული ცხოვრებას სხვა ბიჭთან რეალურ დროში, ასევე ვიწყებ იმის გაგებას, თუ რაოდენ ინტენსიური უნდა ყოფილიყო ეს დენიელისთვის – მიმირანდა ჰილარდის (სალი ფილდი) მოხიბვლა დღეების და კვირების განმავლობაში სიმპათიური სტუს მიერ. ამასობაში, მისი მისის დაუტფაირი პირველ რიგში ზის, სანამ ის ამზადებს და ალაგებს, თითქოს კარმულ ვალს ისტუმრებს, რადგან დენიელს აშკარად უფრო ხშირად უნდა დახმარებოდა სახლის საქმეებში თავისი უიღბლო ქორწინების დროს. როდესაც ფილმის კულმინაციურ სცენაში დენიელი სან-ფრანცისკოს ახლა უკვე საკულტო რესტორანში სვამს და მთვრალი იმპულსურობის მომენტში სტუს ჯამბალაიას კაიენის წიწაკას უმატებს, ბევრი მამაკაცი მიხვდება ნერვული სისტემის დაძაბულობას და ეგოს შერყევას, რაც შეიძლება მოჰყვეს ახლახან ყოფილი შეყვარებულის სხვა მამაკაცთან კოცნის ხილვას. ეს არ ნიშნავს, რომ ძალადობა ოდესმე გამართლებულია, და როდესაც დენიელი თავის სასიყვარულო მეტოქეს, სტუს, რომელიც წიწაკაზე ალერგიულია, პოტენციურად სიცოცხლის გადამრჩენ ჰეიმლიხის მანევრს უკეთებს, გამომსყიდველი მორალური რკალი სრულდება. როგორც 32 წლის მამაკაცს, მე მაქვს ჩემი ოცნებები მომავალი მეუღლის შეხვედრაზე და სამი ლამაზი შვილის ყოლაზე, დენიელისა და მირანდას მსგავსად, ან თუნდაც მეტის. თუ „მისის დაუტფაირს“ ჩემთვის რაიმე გაკვეთილი აქვს, ეს არის თავიდანვე ვიყო გურმანი შეფ-მზარეული, დისციპლინირებული და სიწმინდის მოყვარული, და არა მხოლოდ მაშინ ვისწავლო ასეთი თვისებები, როცა უკვე თითქმის გვიანი იქნება. „მისის დაუტფაირი“ ხელმისაწვდომია Netflix-ზე.