მოდით, ჩავატაროთ გონებრივი ექსპერიმენტი, რომელიც მოსვენებას არ მაძლევს. წარმოიდგინეთ, რომ ფილმი „რკინის ფილტვი“ (Iron Lung) ზუსტად იგივე იქნებოდა ყველა ასპექტში – იგივე სცენარი, ტემპი, შესრულება – მაგრამ ჰოლივუდის სტუდიური სისტემის მიერ იქნებოდა წარმოებული და მასში საყვარელი ინტერნეტ-შემოქმედის ნაცვლად A-კლასის მსახიობი ითამაშებდა, დარწმუნებული ვარ, ის სალაროებში ჩაიძირებოდა და სრული კრახი ექნებოდა. თანაც – სრული. ამისთვის კი სრულყოფილი შედარება უკვე არსებობს ფილმ „მერსის“ (Mercy) სახით. „რკინის ფილტვი“ არის დახვეწილი, მაღალკონცეპტუალური ფსიქოლოგიური საშინელებათა ისტორია. მსჯავრდებულ დამნაშავეს აიძულებენ, მართოს პატარა, თითქმის უფუნქციო წყალქვეშა ნავი სისხლის უსასრულო ოკეანეში, მკვდარ მთვარეზე, რესურსების მოსაძიებლად კოსმოსური კატასტროფის – „მშვიდი აღტაცების“ (Quiet Rapture) – შემდეგ, რომელმაც ვარსკვლავები და საცხოვრებელი პლანეტები გაანადგურა. ის იზოლირებულია, კლაუსტროფობიულია და, შესაძლოა, რაღაც უხილავი არსება მისდევს სიღრმეებში. ეს საინტერესო კონცეფციაა. შემზარავია. მარტივია. ის ინდი სამეცნიერო-ფანტასტიკური საშინელებათა ფილმის ტიპიური ნიმუშია. მაგრამ, ჩემთვის, ეს არ იყო კარგი ფილმი – ძალიან გრძელი, მოსაწყენი და ცარიელი იყო. თუმცა, ამ ფილმის სალაროების წარმატება არ იყო განპირობებული მისი შესრულებით. ეს მაყურებლის დამსახურება იყო. ახლა კი „მერსის“ შესახებ ვისაუბროთ. ამ ფილმში დეტექტივი გატაცებულია და მოწინავე ხელოვნური ინტელექტის მოსამართლის მიერ სასამართლოზეა წარდგენილი, რომელიც მას მეუღლის მკვლელობაში ადანაშაულებს. მას ოთხმოცდაათი წუთი აქვს უდანაშაულობის დასამტკიცებლად, წინააღმდეგ შემთხვევაში მას ადგილზევე სიკვდილით დასჯიან. სულ ესაა. ესაა მთავარი ინტრიგა. მასში კრის პრატი თამაშობს, ის მოხერხებულია, დაძაბული ტემპით მიმდინარეობს და მთლიანად დაძაბულობასა და დროის გასვლის ზეწოლაზეა აგებული. არ იყო შედევრი, მაგრამ მომეწონა. ფილმი ჩავარდა და ჩაიფუშა. მაყურებელმა მხრები აიჩეჩა, ინტერნეტმა კი თითქმის ყურადღებაც არ მიაქცია. მაგრამ აი უხერხული სიმართლე: „მერსი“ „რკინის ფილტვზე“ უკეთესი ფილმია. აი, აქ იცვლება ყველაფერი თავდადებული ფანდომის გამო. „რკინის ფილტვი“ არ წარმატებულა იმიტომ, რომ ზოგად მაყურებელს შეუყვარდა. ის წარმატებული გახდა იმიტომ, რომ მასიურმა, ერთგულმა ფანბაზამ პირველ საპრემიერო უქმეებზე მას ღონისძიებად მიიჩნია. ეს შეურაცხყოფა არაა. ეს უბრალოდ რეალობაა. თუ „რკინის ფილტვში“ A-კლასის მსახიობი ითამაშებდა და ის დიდი სტუდიის სამეცნიერო-ფანტასტიკურ თრილერად გამოვიდოდა, კრიტიკოსები მაინც გაანადგურებდნენ მას, მაყურებელი გაექცეოდა და სალაროები პირველივე დღის შემდეგ უფსკრულში გადაიჩეხებოდა. იგივე მოსაწყენი, ნელი ტემპი, იგივე მინიმალური სიუჟეტი, იგივე სიცარიელე, ატმოსფერულის ნაცვლად, განებივრებულად შეფასდებოდა. თუმცა, თუ სცენარს შემოვატრიალებთ, ყველაფერი მართლაც საინტერესო ხდება. თუ „მერსი“ იქნებოდა ინდი პროდუქცია, სტუდიური ბრენდინგის გარეშე, რომელშიც პოპულარული იუთუბერი ან არა-A-კლასის მსახიობი, თავისი არსებული აუდიტორიით, ითამაშებდა, უკეთესი იქნებოდა მისი შემოსავალი სალაროებში და მაყურებლის რეაქცია? ალბათ! ასეთი მაღალკონცეპტუალური, შეკუმშული თრილერი იდეალურად ერგება სოციალური მედიის ეპოქის ყურადღების დიაპაზონს და ფანდომით გამოწვეულ აჟიოტაჟს. სწორი პიროვნებით ცენტრში, „მერსი“ შეიძლებოდა ჭკვიანურ, დაძაბულ და შეუფასებელ ფილმად ყოფილიყო წარმოდგენილი, ნაცვლად მოხმარებადი სტუდიური კონტენტისა. ეს ნამდვილად აჩვენებს, თუ რამდენად არათანაბარი გახდა სათამაშო მოედანი. სტუდიური ფილმები მასობრივი მიმზიდველობითა და პირველი უქმეების აღქმით ცოცხლობენ ან კვდებიან. ინდი ფილმები კი სრულიად განსხვავებული წესებით თამაშობენ. „რკინის ფილტვს“ არ მოუწია სკეპტიკოსების დარწმუნება. მას მხოლოდ თავისი ბაზის გააქტიურება სჭირდებოდა, და ეს მან უაღრესად კარგად შეძლო. ეს მას უკეთეს ფილმად არ აქცევს, მაგრამ აუცილებლად უფრო წარმატებულ ფილმად აქცევს. არცერთი ეს არ არის გამიზნული ინდი კინორეჟისორების ან ინტერნეტ-შემოქმედების დასანგრევად. პირიქით, ეს ხაზს უსვამს, თუ რამდენად ძლიერი გახდა ეს არხი. „რკინის ფილტვი“, მიუხედავად იმისა, თუ როგორი ცუდი ფილმი იყო, ამტკიცებს, რომ შეგიძლიათ გვერდი აუაროთ ტრადიციულ „კარიბჭის მცველებს“ და მაინც დომინირებთ კინოთეატრების უქმეებზე. ეს უზარმაზარია. ამან შესაძლოა შეცვალოს ყველაფერი კინოინდუსტრიაში. ის ასევე ამტკიცებს, რომ თუ ეს ზუსტად იგივე ფილმი ჰოლივუდის სტუდიიდან გამოვიდოდა ცნობილი კინოვარსკვლავის მონაწილეობით, ჩვენ მასზე ვისაუბრებდით, როგორც მაღალი დონის ჩავარდნაზე, და არა როგორც მოულოდნელ ჰიტზე. იგივე ფილმი. იგივე ხარვეზები. სრულიად განსხვავებული შედეგი. ეს არის ყველაზე გასაოცარი! დღევანდელ სალაროების ლანდშაფტში, ვინ ქმნის ფილმს, ისეთივე მნიშვნელოვანია, როგორც თავად ფილმი.