„ტეხასის ხოცვა-ჟლეტა ხერხით“: როგორ შეცვალა ტობ ჰუპერის შედევრმა საშინელებათა ჟანრი

საშინელებათა ფილმების მოყვარულები დიდი ხანია კამათობენ, თუ რა იყო სლეშერული ქვეჟანრის ჭეშმარიტი „დაბადება“. მიუხედავად იმისა, რომ შეუჩერებელი, დაუნდობელი ძალის ბოროტმოქმედის ცნება შეიძლება მივაკვლიოთ Universal-ის მონსტრების ფილმებს 1930-იან და 40-იან წლებში, ალფრედ ჰიჩკოკის „ფსიქოსა“ და სადღესასწაულო საშინელებათა კლასიკურ ფილმ „შავ შობას“ ასევე დიდი გავლენა ჰქონდათ. „ტეხასის ხოცვა-ჟლეტა ხერხით“ შესაძლოა, იყოს ის ფილმი, რომელმაც სლეშერული სიგიჟე წამოიწყო, რადგან ის ისეთი ავთენტური იყო, როგორიც მანამდე საშინელებათა ფილმები არ ყოფილან. ნაწილობრივ ეს განპირობებული იყო შეცდომაში შემყვანი სარეკლამო კამპანიით, რომელიც ირწმუნებოდა, რომ ფილმი რეალურ ამბავზე იყო დაფუძნებული, თუმცა ძირითადად მიზეზი ის იყო, რომ რეჟისორმა ტობ ჰუპერმა იგრძნო ის შფოთვა, რომელიც 1970-იან წლებში აყალიბებდა ამერიკელ საზოგადოებას. ისტორიის იმ პერიოდში, როდესაც ვიეტნამის ომის ძალადობა და რიჩარდ ნიქსონის ადმინისტრაციის სკანდალები მაყურებლის გონებაში დომინირებდა, დაუნდობელი მკვლელი, რომლის არსებობაც საიდუმლოდ იყო შენახული, ბევრად უფრო დამაჯერებელი ჩანდა. „ტეხასის ხოცვა-ჟლეტა ხერხით“ მნიშვნელოვანი დაპირისპირების საგანი გახდა; ფილმმა ძლივს აირიდა თავიდან MPAA-ს X-რეიტინგი და მაინც აიკრძალა მსოფლიოს მრავალ ნაწილში. „ტეხასის ხოცვა-ჟლეტა ხერხით“ მოულოდნელად წარმატებული აღმოჩნდა მცირე ბიუჯეტის მიუხედავად და კრიტიკოსები ორად გაყო კითხვაზე, უნდა ჩაითვალოს თუ არა ის ექსპლუატაციურ კინოდ. მიუხედავად იმისა, რომ იგი გამოვიდა ერთი წლის შემდეგ, რაც „ეგზორსისტი“ ოსკარის მთავარი პრეტენდენტი იყო, „ტეხასის ხოცვა-ჟლეტა ხერხით“ რეალობაზე იყო დაფუძნებული და ამიტომ უფრო ტრავმული გახდა. მიუხედავად იმისა, რომ მან შთააგონა ფრანჩაიზი, რომელიც დღემდე გრძელდება, „ტეხასის ხოცვა-ჟლეტა ხერხით“-მა შიშის ისეთი პირველყოფილი გრძნობები აღბეჭდა, რომ მისი მემკვიდრეობა უნაკლო გახდა. მიუხედავად იმისა, რომ ჰუპერი ჭკვიანი რედაქტორი იყო, რომელმაც მაყურებელი მოატყუა, რომ მათ ეკრანზე უფრო მეტი ძალადობა ნახეს, ვიდრე სინამდვილეში იყო, „ტეხასის ხოცვა-ჟლეტა ხერხით“-მა სიკვდილი არაკინემატოგრაფიული გზით გამოსახა, რომელიც არ იყო სენსაციური ან წინასწარ განჭვრეტილი აშკარა მუსიკალური მინიშნებებით. ოთხი თინეიჯერის სასტიკი დაკვლა და ხოცვა-ჟლეტა, რომლებიც სალის (მერილინ ბერნსი) უერთდებიან დასავლეთ ტეხასის გავლით მოგზაურობაში, ხორციელდება ისეთივე უგრძნობელობით, როგორც საოჯახო საქმე, რაც კიდევ უფრო შემზარავია თავად Leatherface-ის (განარ ჰანსენი) „დედობრივი“ თვისების გამო. ის, რომ პერსონაჟის სახე დაფარული იყო და მისი წარმოშობის ისტორია ზღაპრებსა და ადგილობრივ ლეგენდებს ექვემდებარებოდა, უცნობის შიშს ასახავდა, რასაც ფილმის დანარჩენი ნაწილიც ემსახურებოდა. სალის შიში ის არის, რომ ის და მისი მეგობრები ხაფანგში არიან მოხვედრილი უდაბურ ადგილას და ვერ უკავშირდებიან ხელისუფლებას ან ვინმეს, ვინც შეიძლება დახმარებოდათ. სწორედ მაშინ, როდესაც კაცობრიობა მარტოა დარჩენილი, კანონის წესებისგან გათავისუფლებული, ადამიანები მიმართავენ თავიანთ ყველაზე უხეშ ქცევას. ეს არის „ტეხასის ხოცვა-ჟლეტის“ ფილმების „გრემლინები 2“. Leatherface-ის გამოსახულებამ ხელი შეუწყო ისეთი პერსონაჟების ჩამოყალიბებას, როგორიცაა მაიკლ მაიერსი და ჯეისონ ვურჰიზი, რადგან უფრო შემზარავი იყო ბოროტმოქმედი, რომელთანაც ვერ იქნებოდა არგუმენტები ან რომლის მოტივებიც არ აიხსნებოდა. ის, რომ Leatherface თავის მსხვერპლს მხოლოდ დასაკლავ ხორცად მიიჩნევს, არა მხოლოდ გამორიცხავდა იმის შესაძლებლობას, რომ სალის მისთვის ეშმაკობით ეჯობნა, არამედ ჭკვიანურ ანალოგიად იქცა ცხოველების მიმართ ხორცის გადამამუშავებელი ინდუსტრიის დამოკიდებულების მიმართ, რადგან „ტეხასის ხოცვა-ჟლეტა ხერხით“ ფართოდ აღინიშნა ვეგეტარიანელების მიერ. სალი გახდა „საბოლოო გოგონას“ არქეტიპი, ტროპი, რომელსაც საშინელებათა ფილმები დღემდე ბაძავენ, მაგრამ ის მთლად უსუსური გმირი არ იყო. ფილმის საკულტო ბოლო კადრი, რომელშიც სალი იცინის მისი გადარჩენის სრულ აბსურდულობაზე, თითქმის იმაზე მიანიშნებდა, რომ მას Leatherface-ის სიგიჟის შეხება სჭირდებოდა თავის დასაცავად. „ტეხასის ხოცვა-ჟლეტა ხერხით“ უბრალოდ არ ჰგავდა არცერთ სხვა საშინელებათა ფილმს, რადგან იყენებდა დღის შუქს ატმოსფეროს შესაქმნელად, ხორცის გადამამუშავებელი ქარხნებისა და გაღატაკებული თემების ბინძურ გამოსახულებას, მუსიკის მინიმალურ გამოყენებას და რადიო აუდიოს ჩართვას, რაც მკვლელობებთან დაკავშირებულ უფრო ფართო ისტორიაზე მიუთითებდა. ბოროტება „ტეხასის ხოცვა-ჟლეტა ხერხით“-ში საზოგადოებიდან მოდიოდა, რადგან Leatherface წარმოადგენდა ამერიკული ოცნების დავიწყებულ ბნელ მხარეს, სადაც ადამიანები საკუთარ თავზე იყვნენ მიტოვებულნი და ნანგრევებს შორის გადარჩენას ცდილობდნენ. რაღაც შოკისმომგვრელი იყო რეალური ბენზინგასამართი სადგურებისა და დანგრეული ქარხნების ხილვა, რაც უფრო შემზარავი იყო, ვიდრე ნებისმიერი რამ, რაც ხელახლა შექმნილ ხმოვან სცენაზე შეიძლებოდა ყოფილიყო; როგორც მრავალი კლასიკური საშინელებათა ფილმის შემთხვევაში, ჰუპერზე დაწესებულმა შეზღუდვებმა ის უფრო შემოქმედებითი გახადა. უამრავი კინორეჟისორი ასახელებს „ტეხასის ხოცვა-ჟლეტა ხერხით“-ს ჟანრში ერთ-ერთ საუკეთესოდ, მათ შორის ზაკ კრეგერი, კვენტინ ტარანტინო, რიდლი სკოტი და ბილ ჰეიდერი. ორიგინალური „ტეხასის ხოცვა-ჟლეტა ხერხით“ იმდენად სრულყოფილი იყო, რომ მის მიერ შთაგონებულ ფრანჩაიზს არასოდეს შეეძლო მოლოდინების სრულად გამართლება; ჰუპერის გაგრძელება, „ტეხასის ხოცვა-ჟლეტა ხერხით 2“, თავისთავად შედევრია, რადგან მან დაარღვია ფორმულა სლეშერული ფილმების დერივაციული ბუნების სატირიზებით, მაგრამ სერიის ყველა სხვა ნაწილი იმედგამაცრუებელი იყო. ამის თქმით, არა მხოლოდ სხვა სლეშერული ფილმები, როგორიცაა „ჰელოუინი“ და „პარასკევი 13“, ეფუძნებოდნენ ჰუპერის შექმნილს;