ოსკარზე ნომინირებული დოკუმენტური ფილმი, რომელიც აშშ-ში სკოლის სროლების შედეგად დაღუპული ბავშვების საძინებლებს აჩვენებს, მიზნად ისახავს ასეთი ტრაგედიების რეალობის გააზრებას. „არასოდეს ვყოფილვარ ასე შეშინებული“, — ამბობს ფილმის რეჟისორი სტივ ჰარტმანი, რომელიც CBS-ის კორესპონდენტია 1996 წლიდან. აშშ-ში ის ცნობილია თავისი პოზიტიური, ადამიანური ისტორიებით. ამ თვეში მან მოამზადა რეპორტაჟი ნიუ-ჯერსის საყვარელი ფოსტალიონის პენსიაზე გასვლის შესახებ 33-წლიანი მუშაობის შემდეგ, ასევე სატვირთოს მძღოლზე, რომელმაც ორი ათწლეული დაუთმო ნიუ-იორკის ქალაქის ბალზის ხისგან დამზადებული მოდელის შექმნას. თუმცა, 1997 წლიდან ჰარტმანი ასევე აშუქებდა სკოლის სროლებს, რაც ამერიკული ცხოვრების საშინლად ჩვეულებრივ მოვლენად იქცა. (CNN იტყობინება, რომ 2025 წელს სულ მცირე 78 ასეთი შემთხვევა დაფიქსირდა, თუმცა სკოლის სროლის უნივერსალური განმარტება არ არსებობს, რაც ნიშნავს, რომ რიცხვები წყაროს მიხედვით განსხვავდება. სხვა ანგარიშები გაცილებით მაღალ მაჩვენებელს მიუთითებენ). ჰარტმანი ცდილობდა ესაუბრა ადამიანურ მხარეზე, გმირების ისტორიებზე, მაგრამ სიბნელეში სინათლის პოვნის მისი მცდელობები უკვე განმეორებითი ხდებოდა. „ვხედავდი, რომ ამერიკა ყოველი სკოლის სროლის შემდეგ უფრო და უფრო სწრაფად გადადიოდა წინ“, — ამბობს ის შემზარავ მოკლემეტრაჟიან დოკუმენტურ ფილმში „ყველა ცარიელი ოთახი“. რვა წლის წინ მან განსხვავებული მიდგომის მოსინჯვა გადაწყვიტა. „ყველა ცარიელი ოთახი“, რომელიც ცოტა ხნის წინ აკადემიის ჯილდოზე იყო ნომინირებული, პრობლემის ახლებურად დანახვის საშუალებას იძლევა. მტკივნეული, დელიკატური და გადაუდებელი 34 წუთის განმავლობაში, ფილმი ასახავს, თუ როგორ სტუმრობენ ჰარტმანი და ფოტოგრაფი ლუ ბოპი სკოლის სროლების შედეგად დაღუპული ოთხი ბავშვის საძინებლებს და უღებენ ფოტოებს. დომინიკ ბლექუელი 14 წლის იყო. ჰალი სკრაგსი – ცხრა. ჯეკი კაზარესი – ცხრა. გრეისი მიულბერგერი – 15. მისი უმნიშვნელო დეტალები სავარაუდოდ გაგანადგურებთ. „ღრუბელი ბობის“ ფანქრების ჭიქა. მეგობრობის სამაჯურები. ბავშვების ხელწერა, დაწერილი სარკეებზე, მეხსიერების დაფებზე, მომავალი მე-სთვის დატოვებული ჩანაწერები, შენახული სამკაულების ყუთებში. სარეცხის კალათა სავსე გაურეცხავი ტანსაცმლით. ბოპი ნიუ-იორკში, თავის ბინაში იმყოფება და აშკარაა, რომ მას ჯერ კიდევ უჭირს ამ გამოცდილებაზე საუბარი. „ჩემი კარიერის დასაწყისში ვიყავი ავღანეთში, ვიღებდი ბრაკონიერების ფოტოებს სამხრეთ ამერიკაში, ვულკანების ამოფრქვევას“, — ამბობს ის. „ბევრი საშიში მომენტი იყო. მაგრამ აქ ვიჯექი სასტუმროში, ფლორიდის შტატის ქალაქ პარკლენდში, საძინებლის გადაღებამდე ერთი ღამით ადრე და არასოდეს ვყოფილვარ ასე შეშინებული.“ ბოპი ჰარტმანს ათწლეულების განმავლობაში იცნობდა – ჰარტმანი ოდესღაც ბოპის სარდაფში ცხოვრობდა – და როდესაც მისმა მეგობარმა ჰკითხა, გადაიღებდა თუ არა ამ ფოტოებს, მან მაშინვე დათანხმდა. „უბრალოდ ვფიქრობდი, რომ ეს იყო ერთ-ერთი ყველაზე ბრწყინვალე და ამაღელვებელი იდეა, რაც კი ოდესმე მომისმენია“, — ამბობს ის. „ჩემი იმედია, რომ ადამიანები რაღაცას იგრძნობენ ამის ყურებისას. ნეტავ ხალხს შეეძლოს ამ ოთახებში შესვლა, ვფიქრობ, ეს ბევრ რამეს შეცვლიდა.“ ნეშვილში მზიანი დილაა და ჯადა სკრაგსი ოჯახის სახლიდან რეკავს. „ჰალის მოკვლის შემდეგ ჩვენი სამყარო მართლაც გაჩერდა, და პრესა გვბომბავდა, ინფორმაციას და ციტატებს გვთხოვდა“, — ამბობს ის. ახლოვდება მისი ქალიშვილის გარდაცვალებიდან მესამე წლისთავი. მათ არ ჰქონდათ პასუხის გაცემის უნარი, ამბობს ის, არც არაფერი ჰქონდათ საჯაროდ სათქმელი. „ჩვენ უბრალოდ გულგატეხილი ვიყავით.“ რამდენიმე თვის შემდეგ ჰარტმანმა მათ მისწერა და ჰკითხა, მიიღებდნენ თუ არა მონაწილეობას ფოტოპროექტში. ისინი პირველი ოჯახი იყვნენ, ვინც დათანხმდა. ბოპის ფოტოები დაიბეჭდა მაგარყდიან წიგნებში, რომლებიც შემდეგ ოჯახებს გადაეცათ. „ვფიქრობდით, რომ ეს ჩვენთვის მართლაც კარგი რამ იქნებოდა სამომავლოდ.“ და მათ უყვართ ჰალიზე საუბარი, ამბობს სკრაგსი. „ჩვენ გვინდოდა, რომ ჰალი ცნობილი ყოფილიყო, და ეს იყო კარგი გზა ჩვენთვის, რომ შეგვძლებოდა მასზე საუბარი და მისი გაზიარება.“ რისი ცოდნა სურს მას ხალხს თავისი ქალიშვილის შესახებ? „ჰალი სიცოცხლით სავსე და უამრავი სიხარულით სავსე იყო. ის ბედნიერი იყო და სიცილი უყვარდა. ის სპორტული იყო.“ მისი ოთახი სავსეა სპორტული ნივთებით, წიგნებით, მინიატურული ბილიარდის მაგიდით, კარაოკე მიკროფონით საწოლის ქვეშ. სკრაგსი იმედოვნებს, რომ ჰალის სიცოცხლისუნარიანობა ფილმშიც გამოჩნდება, რაც ასეც არის. „და ის, თუ რამდენად დაფასებული იყო ის, როგორც ოჯახის წევრი. მისი არყოფნა არის სიცარიელე, რომლის შევსებასაც ვერასოდეს შევძლებთ. იმედი მაქვს, ფილმი ამას გადმოსცემს.“ ოჯახების მონაწილეობა მძლავრია. ყველა ჩართული ადამიანი მოძრაობს იმ იმედით, რისი მიღწევაც ფილმს შეუძლია. სკრაგსი ამბობს, რომ ის იმედოვნებს „რეალურ, ნამდვილ ცვლილებებს“. როგორი იქნება ეს? „ბევრი რამ იქნება პოლიტიკასთან დაკავშირებული, და ხალხს მოუწევს მოინდომოს პოლიტიკის შეცვლა. ვიმედოვნებ, რომ ფილმი აღძრავს ხალხს, მოინდომონ ეს ცვლილება და იმოქმედონ მასზე. რადგან არავის არ სურს ეს ხალხისთვის.“ „ეს საკითხი აქ ისეა გაჭედილი“, — ამბობს ფილმის რეჟისორი ჯოშუა სეფტელი, რომელიც ბრუკლინიდან, ნიუ-იორკიდან საუბრობს. „არაფერი არ მიდის წინ ისე, როგორც უნდა. ხალხი გამომრჩვალია. ადამიანები, რომლებიც ამაზე ზრუნავენ, გამომრჩვალი არიან. წელიწადში 100-ზე მეტი სკოლის სროლა ხდება. ჩვენ არც კი შეგვიძლია მათი თვალყურის დევნება.“ ორი დღის წინ მასობრივი სროლა მოხდა, ამბობს ის, და ცოტამ თუ იცის, რომ ეს მოხდა. „ადრე ეს არ იყო ნორმალური – ახლა ნორმალურია და ჩვენ გამომრჩვალი ვართ.“ სეფტელი გრძნობდა, რომ თუ...